Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir?

Yayınlanma Tarihi: 9 Ekim 2017 Ekleyen: Gaye AKSOY


Böbreklerde taş dökme ya da böbrekten taş nasıl düşer gibi suallere yanıtlar vereceğimiz bu metnin devamında böbrek taşı olmasının nedenlerinin ve böbrek taşının oluşum nedenleri nelerdir gibi suallere da yanıtlar bulacaksınız. Sancılar git gide bel bölgesinden aşağıya doğru makat bölgesinde hissedilmeye başlamaktadır. Zaten ağrı şiddetlendiği vakit bir sorun bulunduğunun farkına varılır. Etki olarak sıkılma, bunalma, soğuk soğuk terleme, gerilme gibi şikâyetler baş göstermektedir. Böbrek taşı düşürmenin gerçekte zor bir proses bulunduğu bilinir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir?

Eğer böbrek taşı düşürülme adımında ise, taşın dar olan siyek kanalından geçerken verilen acı gerektiğince fazladır.

Tam idrar tahlillerinde kanama

Hastanın göremediği yani (gözle görülemeyen) saklı kanamaya rastlanmış ise daha ileri tahliller hasta şahıs amacıyla uygulanmaktadır. İncelemeler ardından idrar ortamında saklı kan belirlenmesi yapılabilmektedir. İlk oluşturulan radyolojik belirlemeler neticesinde da ürene sistem grafisi röntgen filmi denetim edilmektedir. Radyolojik film gerektiğince kolay olmak ile birlikte hastalara pek çok bulgular vermektedir.

Böbrek ultrasonu çektirmek gerektiğince önemli bir araştırma olarak göze çarpmaktadır. Böbrek ultrasonu, hastalara böbrek taşının olup olmadığı sorusunun ötesinde bulgular sunmaktadır. Böbrek taşının ebatını, bulunduğu bölgeyi ve böbreğe verilen zararı hastalara gösterebilmektedir. Ultrasonun tek yetersiz kaldığı kısım ise ürete taşları görebilmekte olan kusurdur.

Ürete taşlar da böbreğin ve idrar kesesinin tam arasında olan taşlardır.  Bunun amacıyla ultrason yetersiz kalabilmektedir. Eski vakitlerde üreter taşları amacıyla böbrek filmi çekilmekteydi. Ancak son senelerde tasarlanan bilgisayar destekli sistemler neticesinde tomografi ile üreter taşları da rahatlıkla belirleme edilebilmektedir. Böbrek taşının yeri tam olarak belirlenmez ise ve böbreğe verilen zarar bilinmez ise çok büyük sıkıntıların hastaları beklediği bilinmektedir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 1

Böbrek Taşı Neden Olur?

İdrar, idrar yoluna geçmeden evvelce böbreğin orta alanında toplanır. Bu bölümde idrardaki ürik asit ve kalsiyum gibi maddeler kristalleşir ve bir araya gelerek kümeleşir. Bu kümelere böbrek taşı adı verilir. Küçük boydaki böbrek taşları bir problem teşkil etmeden vücuttan atılır. Fakat büyük taşlar mesaneye ilerleyerek idrar yolunda zarara sebep olabilir. İdrar yolunu tıkayarak kuvvetli böbrek taşı ağrısı yapabilir.

Böbrek taşının orta ihtiyar şahıslarda ve gençlerde görülme sıklığı daha çoktur. Hem de böbrek taşının erkeklerde görülme seviyesi kadınlardan daha çoktur. Sıcak bölgelerde yaşam sürdüren şahıslarda de böbrek taşına daha sık rastlanır. Bunun sebebi sıcak bölgelerde yaşam sürdürenlerde su kaybının çok olmasıdır. Su kaybı çok olduğunda idrardaki mineral birikimi artar. Daha evvelce böbrek taşı görülenlerde yine görülme riski yüksektir. Bundan ötürü daha temkinli olmalılar ve önlem almalılar. Böbrek taşı niçin olur sorusunun risk faktörleri şu şekildedir:

Böbrek Taşı Nedir?

  • Böbrek taşı; böbrek kanalları ortamında meydana gelen mineral içerikli sert kitlelerdir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 3

Neden olur?

Bu taşların hangi etkenlerden ötürü oluştuğu ve oluşum mekanizması tam olarak bilinmemektedir. Ancak,

  • Ailevi yatkınlık,
  • Doğuştan idrar yolları anomalileri,
  • Toplumda görülme sıklığı nedir?
  • Oldukça sık görülür.
  • Kadınlarda mı erkeklerde mi daha çok görülür?
  • Erkeklerde bayanlara oranla 3 kat daha çok görülmektedir

Hangi sıhhat problemleri şahısta böbrek taşı oluşumunu hızlandırır?

Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları böbrek taşları yönünden risk doğurur. Bunun dışında sistinüri gibi böbrek hastalıkları, tiroit hastalıkları aynısı metabolizma hastalıkları ya da süreğen pankreas hastalığı böbrek taşı oluşumuna zemin hazırlayabilir. Bir tür romatizmal hastalık olan gut, bedende ürik asit seviyesini çoğaltır ve ürik asit taşlarının sık sık ortaya gelmesine sebebiyet olur. Ürik asit taşları, bayanlara oranla erkeklerde daha çok görülür. Kronik bağırsak iltihabı da sık sık böbrek taşı ortaya gelmesine olan hastalıklardan biridir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 4

Taş oluşum tehlikesini artıran faktörler nelerdir?

  • Gün ortamında yeteri kadar sıvı almamak
  • Genetik Faktörler
  • Aile hikayesi ve şahsi öykü: Ailesinde taş hikayesi olanların taş oluşturma yüksektir.
  • Yaş cinsiyet ve ırk: Böbrek taşı hastalığı çoklukla 30-50 yaş aralığında görülür
  • Az hareket ya da hareketsizlik

Böbrek taşı bulgu sunar mı? Eğer sunarsa bu açıklanan nelerdir?

  • Değişik şiddette ağrı
  • Bulantı / Kusma
  • İdrarda kan

Sorun diğer hastalıklarla yaydırılır mı? Eğer öyleyse şunlar hangileridir?

Karın ağrısı yapan diğer hastalıklar aka gelmelidir. Sağ alt kadrandaki taş ağrılarında akut apandisit kesinlikle tetkikler yapılarak ekarte edilmelidir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 5

Böbrek taşı tanısı hangi yöntemlerle konulur?

Böbrek taşının tanısında görüntüleme yöntemleri ve laboratuvar tetkikleri kullanılır. Röntgen filminde böbrek taşı varsa genellikle görülür. Bu film çekilirken hasta yatırılır. Ancak tüm taşlar direkt röntgen filminde görülmeyebilir. Tüm taşların gördüğünüz sistem bilgisayarlı tomografidir.

Böbrek taşı tedavisi deyince akla hangi yöntemler gelir?

Medikal Tedavi: 5 mm’ye kadar olan taşların büyük çokluğu verdiği ağrı kesici, antispazmodik ilaç tedavisi ve bol sıvı alımı ile düşürülebilir. Taşın ebat büyüdükçe araya girmek düşürme durumunu sn derece azaltacaktır.

Hangi hallerde ameliyat hangi hallerde ameliyat dışı yöntemler yapılır ve şunların başarı seviyesi nedir?

Artık güncel yaklaşımda en az girişimsel olan tedavi metotlarını öngörüyoruz. Taşın yapısı, sayısı, büyüklüğü, bulunduğu yer tedavi metodu seçiminde rol oynayan en mühim öğelerdir.

Böbrek taşı tedavisi olan hastalarda taş oluşumunu engelleyici önlemler alınmaz ise bozukluğun yineleme riski nedir?

Engelleyici önlemler alınmaması ve bir grup yaşam tipi farklıklarına gidilmemesi durumunda, böbrek taşlarının bölgesel ve kalıtsal faktörler amacıyla ile yine etme riski gerektiğince yüksektir.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 6

Taş oluşumunu engelleyici tedaviden kasıt nedir?

Taş oluşumunu önlemek amacıyla yaşam tipi farklıkları son derece mühim bir rol oynar. Hızlı beslenmekten uzak durmak, bol sıvı tüketmek ve egzersize ağırlık vermek gibi bir grup önlemler ‘engelleyici farklılıklar’ olarak seslenebilir. Bunların yansıra hekim denetiminde gerçekleştirilecek birtakım ilaç tedavileri de söz hususu olur. Eşit Aralıklı sıhhat denetimi ile erken tanı ehemmiyet taşır.

Böbrek taşı olan şahıs ne yapmalıdır?

  • Bol su tüketmeli, bilhassa yaz aylarında bu daha da mühimdir.
  • Çay, kahve ve kola gibi içeceklere mümkün bulunduğunca kısıtlama getirmeli
  • Tuz kullanımını kısıtlamalı,
  • Düzenli egzersiz ya da yürüyüş yapmalı,
  • Ani kilo kayıplarından kaçınmalı,

Böbrek taşının oluşumu engellenebilir mi? Eğer yanıtınız evet ise engellenebilir mi?

Ancak oksalat bakımından varlıklı olan sebze ve meyvelerden (ıspanak, kakao, çay yaprakları, ceviz, buğday kepeği) sakınmak gerekir. Alınan kalsiyum miktarı, bu yönde önerilerde bulunmak amacıyla kuvvetli bir amacıyla olmadıkça sınırlanmalıdır. Bol sıvı kullanımı yapılmalıdır.

Çok su içmek böbrekleri yorar: YANLIŞ!

Böbreklerin bedene giren suya göre sıvıyı ayarlama yetenekleri gerektiğince yüksektir. Bu amaçla çok sıvı böbreği yormaz.

İnsan tek böbrekle yaşayamaz: YANLIŞ!

Tek böbrekle problemsiz 100 sene yaşam sürdürmek bile mümkündür. Böyle binlerce hasta vardır. Böbreği etkileyecek bir hastalık olmadığı prosese (yüksek tansiyon, diyabet, taş, vb.) tek böbrekle yaşam sürdürmekte problem yoktur.

Böbrek taşı düşürmede taşın ebat mühim midir?

Evet mühimdir.

Böbrek taşı nasıl düşürülür?

5 mm’nin altındaki taşlar kendi kendine düşebilir.  Bol su ve hareket taşların düşmesine yardımcı olur. Üreter kanallarını genişletici İlaç tedavisi ile taş düşürmek mümkün.  5 mm üstü taşları da operasyon yolu ile düşürülmektedir.

Hangi boyutta hangi program yapılmalıdır?

6mm üstündeki taşlar araya girmek ile düşürülür. 4-6 mm arasındaki taşların birtakımları kendi kendine birtakımları da araya girmek ile düşer. 4 mm altındaki taşlar ise kendi kendine düşer.

Limon tüketmenin böbrek taşı düşürülmesine yararı var mıdır?

Araştırmalarda limon suyunun birtakım taşların ortaya gelmesini engellediği belirleme edilmiştir.  Limonatadaki sitrat böbrek taşına karşı etkili olmaktadır. Bu amaçla sıvı ihtiyacının bir bölümü limonata şeklinde alınabilir.

Böbrek kumu ile böbrek taşı arasında ne fark vardır?

  • Arasında bir fark yoktur.

Böbrek Taşı Belirtileri, Neden Olur, Nasıl Düşer, Tedavisi Nelerdir? 7

Müdahalelerdeki mümkün tehlikeler nelerdir?

Risksiz ameliyat diye bir şey yoktur. Açık ve kapalı böbrek taşı ameliyatlarının tehlikeleri birbiri ile aynıdır. Kanama en sık rastlanan komplikasyondur. Yapılan çalışmalarda kan vermeyi gerektirecek kadar kanama olma olasılığı %1 ile %10 arasında bulunmuştur. Her ameliyatta bulunduğu gibi bu ameliyatta da enfeksiyon olasılığı vardır. Bu riski en aza indirmek amacıyla ameliyat evvel idrarda mikrop varlığını araştırmak ve ameliyat esnasında engelleyici (profilaktik) antibiyotik başlamak gerekir.

Çok seyrek olarak bu ameliyat esnasında böbreğe giriş prosedürü röntgen cihazı ile “kör” olarak yapıldığı amacıyla barsak ve etraf organ yaralanması görülebilir. Genellikle çok zayıf hastalarda bu risk daha çoktur.

Böbrek taşı tedavisinde son yenilikler hangileridir, şunlar hasta ve hekime ne gibi faydalar getirir?

Hem tanı hem de tedavi yöntemlerinde yenilikler devam etmektedir. Bu hususta en büyük katkı tıbbi mühendislik gelişmelerinin tıbbi programlara güvenidir.

Facebook Yorumları

9 Ekim 2017

Yorumlarınızı bekliyorum...